Cẩn trọng với bệnh viêm não mô cầu

Theo Bộ Y tế, từ đầu năm đến nay cả nước đã có gần 30 trường hợp viêm màng não do vi khuẩn não mô cầu (Neisseria meningitidis); trong đó, 2 trường hợp tử vong. Đây là bệnh rất dễ lây lan. Phóng viên Báo Quảng Ninh đã trao đổi cùng bác sĩ Ninh Văn Chủ, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh nhằm giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về bệnh này để chủ động phòng, chống.

Tiêm vắc xin là biện pháp phòng bệnh viêm não mô cầu hiệu quả. Trong ảnh:
Tiêm vắc xin cho trẻ tại Trạm Y tế phường Cao Xanh, TP Hạ Long.

- Thưa bác sĩ, bệnh viêm não mô cầu có nguy hiểm không? Trên địa bàn tỉnh đã có ca bệnh nào chưa?

 
+ Bệnh viêm não mô cầu là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, lây truyền theo đường hô hấp, thường gặp ở lứa tuổi trẻ và có khả năng gây thành dịch. Bệnh viêm não mô cầu có các thể lâm sàng: Viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, viêm khớp, viêm màng ngoài tim... trong đó viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết thường gặp hơn. Bệnh thường để lại di chứng nặng nề như: Chậm phát triển tinh thần, điếc, liệt với tỷ lệ từ 10-20%. Tỷ lệ tử vong có thể từ 8-15%.
 
Bệnh thường xảy ra ở nơi tập trung đông người (nhà trẻ, trường học, ký túc xá, doanh trại...), người bị suy giảm miễn dịch hoặc đồng nhiễm khuẩn đường hô hấp. Tại Việt Nam, bệnh lưu hành và được ghi nhận rải rác tại nhiều địa phương, xuất hiện nhiều vào mùa đông - xuân.
 
Trên địa bàn tỉnh, từ đầu năm đến nay chưa phát hiện bệnh nhân nào bị bệnh viêm não mô cầu, tuy nhiên, bệnh này rất dễ lây lan; trong khi Quảng Ninh có lượng khách từ các nước, các tỉnh, thành trong nước đến rất lớn; bởi vậy, người dân phải cẩn trọng.
 
Bệnh viêm não mô cầu lây truyền qua đường hô hấp do hít phải những giọt nhỏ dịch tiết mũi họng của người nhiễm bệnh và có thể bùng phát thành dịch. Các tiếp xúc hàng ngày như hôn, dùng chung dụng cụ, ly, cốc, tiếp xúc với nhiều người đều có thể dẫn đến lây truyền bệnh. Khi cơ thể mệt mỏi, hệ thống miễn dịch suy giảm sẽ làm tăng khả năng nhiễm bệnh. Trong khi đó, một số trường hợp mắc bệnh, vì cũng có ban hoại tử trên da nên bệnh dễ nhầm với bệnh liên cầu khuẩn. Ngoài ra, bệnh cũng khó phát hiện sớm vì biểu hiện ban đầu giống như viêm họng thông thường.
 
- Vậy triệu chứng và cách phòng bệnh viêm não mô cầu như thế nào,  thưa bác sĩ?
 
+ Cũng giống các bệnh viêm não khác, bệnh viêm não mô cầu nếu ở thể viêm màng não, bệnh nhân có triệu chứng: Cứng cổ, sốt cao, nhạy cảm với ánh sáng, lơ mơ, nhức đầu và nôn ói. Còn nếu ở thể nhiễm trùng máu, bệnh nhân thường có triệu chứng: Sốt, ớn lạnh, mệt mỏi, đau cơ, đau chân tay, lừ đừ, mệt lả và phát ban. Dù ở thể nào, bệnh này vẫn diễn biến cấp tính, nguy cơ tử vong cao hoặc để lại những di chứng nghiêm trọng như phải cắt bỏ các chi, các ngón tay, ngón chân, để lại các tổn thương não, giảm thính lực, tổn thương thận và các vấn đề về tâm lý.
 
Theo tổ chức Y tế thế giới, tỷ lệ người lành mang trùng (người mang vi khuẩn Neisseria meningitidis nhưng không có biểu hiện bệnh) từ 5-25% và rất cao ở ổ dịch. Từ những người này có thể vi khuẩn lây lan sang người có sức đề kháng kém. Vì thế, để phòng bệnh tốt nhất, người dân nên chủ động tiêm vắc xin phòng bệnh não mô cầu.
 
Vắc xin phòng não mô cầu typ A và typ C được chỉ định cho tất cả các đối tượng từ 18 tháng tuổi trở nên. Tại Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh cũng đã triển khai tiêm loại vắc xin này.
 
Bên cạnh tiêm vắc xin, mọi người cần thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, súc họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng thông thường... Tránh chạm tay vào miệng, mũi, mắt; tránh ăn uống chung và sử dụng chung đồ dùng. Ăn uống đủ chất dinh dưỡng, luyện tập, nâng cao thể trạng. Thực hiện tốt vệ sinh, thông khí nơi ở, nơi làm việc.
 
Đây là bệnh có thể điều trị được bằng kháng sinh. Do đó, khi có các biểu hiện như: Sốt, đau họng, cổ cứng, xuất hiện ban trên da (ban màu tím, thâm đen), nôn, đau đầu dữ dội… cần đưa người bệnh đến ngay cơ sở y tế để được theo dõi, tư vấn, điều trị kịp thời.
 
- Xin cảm ơn bác sĩ!
Theo  Baoquangninh.com.vn

 

Thuốc lá và bệnh viêm tắc động mạch ngoại vi

Bệnh viêm tắc động mạch mãn tính được tác giả Léo Buerger mô tả lần đầu tiên trong Y văn vào năm 1908, trên 11 bệnh nhân. Bệnh phát sinh do tình trạng viêm nhiễm nặng nề của toàn bộ 3 lớp thành động mạch và các tĩnh mạch đi kèm, gây nên những di chứng nặng nề là hoại tử chi và diễn tiến cuối cùng là phải cắt cụt chi bị hoại tử.

 

Bệnh nhân bị hoại tử chân do viêm tắc động mạch ngoại vi (Ảnh minh họa)

Bệnh viêm tắc động mạch mãn tính  hầu như chỉ gặp ở nam giới, tuổi còn khá trẻ từ 25 – 40 tuổi, hay gặp ở các chủng tộc người da trắng và da vàng, rất hiếm thấy ở những người da đen. Phần lớn bệnh nhân đều nghiện thuốc lá nặng trên 20 điếu một ngày. Nghiện thuốc lá và không bỏ được thuốc lá là một nguyên nhân làm bệnh nhân rất khó khỏi mặc dù được điều trị tích cực.

Ở các nước phương Đông, trong những năm gần đây, tỷ lệ người mắc bệnh ngày càng tăng, tỷ lệ thuận với số người hút thuốc lá cũng đang tăng lên, đặc biệt là ở các Quốc gia đang phát triển.

Các biểu hiện chính của bệnh:

Bệnh thường xảy ra ở người trẻ tuổi dưới 45, đàn ông, nghiện thuốc lá, có tổn thương loét hoại tử khu trú ở đầu ngón chân và không có các yếu tố biểu hiện của các loại bệnh khác như: xơ vữa động mạch, cao huyết áp, rối loạn chuyển hóa lipide, đái tháo đường v.v…

Các biểu hiện chính của bệnh là: Đau, là triệu chứng quan trọng nhất chiếm đến 75 – 80% số bệnh nhân và là biểu hiện đầu tiên của tình trạng thiếu máu nuôi dưỡng chi. Lúc đầu, bệnh nhân có tình trạng đau cách hồi, đau như chuột rút ở bắp chân, đau xuất hiện khi đi lại nhiều và giảm khi nghỉ ngơi. Về sau đau liên tục, bệnh nhân không chịu nổi, đau nhiều về đêm, có khi người bệnh lâm vào tình trạng trầm cảm vì đau đớn. Hình ảnh quen thuộc là một người đàn ông trung niên, già hơn tuổi, gầy gò, nét mặt đau khổ ngồi trên giường bệnh, thòng bàn chân đau và phù nề xuống đất để giảm đau.

Ngoài ra còn phát hiện thêm các triệu chứng: xanh tím, tím tái và cuối cùng là hoại tử đen của chi bị tắc động mạch. Tình trạng liệt chi và mất mạch, rối loạn cảm giác… cũng rất hay gặp và là những dấu hiệu tiên lượng xấu nhất của bệnh.

Những xét nghiệm cơ bản cần phải làm: Siêu âm Doppler màu mạch máu là xét nghiệm đầu tiên, tiếp đến là chụp hình động mạch với thuốc cản quang bằng kỹ thuật số, đây là những xét nghiệm khá đắt tiền mà trong thực tế rất ít  bệnh nhân bị bệnh viêm tắc động mạch ngoại vi do thuốc lá có thể kham nổi nếu không có sự trợ giúp của nhà nước, xã hội và bảo hiểm Y tế.

Diễn tiến của bệnh:

Khác với bệnh xơ vữa động mạch, trong bệnh viêm tắc động mạch mãn tính  các tổn thương của mạch máu thường gặp ở các động mạch nhỏ ngoại vi như động mạch chày, động mạch quay, động mạch trụ v.v… hơn là các động mạch lớn như động mạch chủ. Bệnh hay xảy ra với các động mạch của chi dưới, chỉ có khoảng 30% các trường hợp bị ở chi trên. Thêm vào đó tiên lượng đối với các tổn thương của chi trên cũng tốt hơn so với các tổn thương của chi dưới. Ở giai đoạn sớm của bệnh, có thể thấy các tổn thương của tĩnh mạch nông đi kèm, biểu hiện bằng tình trạng viêm tắc tĩnh mạch tái phát.

Bệnh có thể tiến triển thành nhiều đợt cấp, trên nền tổn thương mạn tính. Sau giai đoạn cấp là giai đoạn hình thành của các mạch máu bàng hệ, đó là các nhánh nối bắc cầu của chính cơ thể, giai đoạn này rất quan trọng ở những bệnh nhân trẻ. Người bệnh thấy giảm hoặc hết các triệu chứng đau nhức, triệu chứng tím tái đầu ngón chi và bệnh có thể tự lành. Tuy nhiên, chu kỳ lành bệnh này có thể bị phá vỡ nếu bệnh nhân tiếp tục hút và gia tăng mức độ hút thuốc lá. Bệnh tiến triển theo xu hướng nặng dần, khoảng cách giữa các lần lành bệnh ngắn lại, thời gian đau kéo dài ra và tỷ lệ tử vong của bệnh nhân trong vòng 10 năm cao gấp 3 lần so với những người bình thường, tỷ lệ phải cắt cụt chân lên đến 20%, đó là ở Mỹ và các nước phát triển, còn ở Việt Nam, tỷ lệ này còn cao hơn nhiều. Tuy nhiên, theo các nhà nghiên cứu, tỷ lệ tử vong và cắt cụt chân thay đổi nhiều tùy theo tình trạng nghiện thuốc lá và các biện pháp nhằm bảo vệ đôi chân của bệnh nhân.

Một số nét về điều trị:

Trong điều trị bệnh viêm tắc động mạch mãn tính , hiện nay có hai cách điều trị nội khoa và điều trị ngoại khoa. Nhưng cũng cần nhấn mạnh, dù điều trị thế nào đi nữa, người bệnh phải kiên quyết bỏ hẳn thuốc lá, việc giảm hút dù rất nhiều cũng không mang lại kết quả nào cho người bệnh. Điều trị nội khoa bao gồm: Nằm nghỉ tại giường, hạn chế tối đa vận động, chống đau cho bệnh nhân bằng các thuốc giảm đau, nhưng thường thì không có hiệu quả, săn sóc vết thương tại chỗ, các thuốc làm giãn mạch và làm loãng máu cho bệnh nhân. Điều trị ngoại khoa là giai đoạn kế tiếp theo sau.

B/s Vũ Thị Phượng - Trung tâm TTGDSK

 

Chủ động ngăn ngừa dịch bệnh tiêu chảy cấp do E.coli

Escherichia Coli (E.Coli) là những trực khuẩn Gram âm thuộc họ vi khuẩn đường ruột. E.coli ký sinh bình thường ở ruột người, nhất là ruột già, ngoài ra còn ở niêm mạc miệng, sinh dục và cả ngoài môi trường. Từ ruột, E.coli theo phân ra đất, nước. E.coli phát triển ở nhiệt độ từ 5đến 45 độ C và phát triển tốt nhất ở 37 độ C, pH thích hợp là 7-7,5. E.coli không chịu được nhiệt độ cao, đun nóng 55độ C trong 1giờ hoặc 60 độ C trong 30 phút là bị tiêu diệt.

 

Vi khuẩn E.coli (Ảnh minh họa)

 

 

E.coli thuộc nhóm EHEC là loài E.coli độc nhất trong năm loài E.coli, loài này không chỉ gây tiêu chảy mà còn sinh ra các độc tố gây xuất huyết đường ruột và gây hội chứng tan máu - urê huyết cao gây suy thận, có thể dẫn đến tử vong.

 

 

 

 

Gia súc là ổ chứa vi khuẩn quan trọng nhất, đặc biệt là loài ăn cỏ nhai lại như trâu, bò, dê, cừu. Vi khuẩn cư ngụ trong đường ruột của những loài vật này và được đào thải ra môi trường qua phân của chúng. Người cũng có thể coi là ổ chứa vi khuẩn do đóng vai trò trong việc lây truyền từ người sang người.

Bệnh truyền qua đường phân - miệng, nếu ăn, uống phải những thực phẩm có chứa chủng vi khuẩn này. Khi nhiễm bệnh, thời gian ủ bệnh từ năm đến 48 giờ, trung bình từ 10 đến 24 giờ. Bệnh phát đột ngột. Người bị ngộ độc thấy đau bụng dữ dội, đau đầu, đau cơ, không sốt hoặc sốt nhẹ, ít nôn mửa, đi ngoài phân lỏng có thể diễn biến từ nhẹ, phân không có máu đến thể nặng đi ngoài phân toàn máu nhưng không chứa bạch cầu. Các chủng EHEC có thể gây ra hội chứng tan máu, tăng urê huyết và có thể có các nốt hoặc mảng xuất huyết do thiếu tiểu cầu gây nên. Bệnh nặng thường gây tử vong do suy thận cấp hoặc đông máu rải rác trong lòng mạch. 

Để phòng bệnh một cách hiệu quả cần thực hiện ăn chín, uống sôi; biết cách lựa chọn, chế biến thực phẩm và bảo quản thực phẩm một cách đúng đắn. Đối với thực phẩm sống càng tươi mới, càng nguyên vẹn càng tốt; rau quả còn nguyên lành, không dập nát, trầy xước, thâm nhũn ở núm cuống; trái cây chỉ lựa chọn loại vỏ ngoài còn nguyên vẹn, không dập nát. Đối với thực phẩm bao gói sẵn nên mua ở những cửa hàng có tín nhiệm, có điều kiện bảo quản thực phẩm tốt; nhãn thực phẩm phải có đủ các thông tin như: Tên thực phẩm, tên, địa chỉ thương nhân chịu trách nhiệm về sản phẩm, thành phần cấu tạo, định lượng thực phẩm và chỉ tiêu chất lượng chủ yếu, hướng dẫn bảo quản, hướng dẫn sử dụng, thời hạn sử dụng và xuất xứ của hàng hóa. Đối với đồ hộp ngoài nội dung ghi nhãn cần lựa chọn đồ hộp không bị phồng, rỉ sét, móp méo, hở mí, rỉ nước. Đối với thực phẩm đông lạnh, không mua các thực phẩm đông lạnh khi không thấy lạnh hoặc không còn cứng. Trong quá trình chế biến thực phẩm cần phải có đồ chuyên dụng, có dao thớt riêng cho thức ăn sống và thức ăn chín; quá trình chế biến tránh để nhiễm chéo vi khuẩn từ thực phẩm bẩn sang thực phẩm đã được chế biến. Thường xuyên vệ sinh nhà bếp và vật dụng làm bếp; sử dụng nguồn nước sạch để chế biến và nấu ăn. Thực phẩm đã được chế biến nên ăn ngay, nếu phải để lâu cần bảo quản lạnh để hạn chế sự phát triển nhân lên của vi khuẩn; thức ăn phải đậy kín tránh để côn trùng và động vật gặm nhấm xâm hại.

Với cá nhân không ăn đồ sống, không dùng tay bốc. Việc rửa tay bằng xà-phòng trước khi ăn, trước khi chế biến thực phẩm hoặc sau khi đi vệ sinh là rất cần thiết và là một biện pháp quan trọng để cắt đứt vòng xoắn chân, tay, miệng. Ắn đủ dinh dưỡng, ngủ sớm, tập thể dục thường xuyên, ăn nhiều hoa quả là biện pháp tốt để có cơ thể khỏe mạnh, chung sống hòa bình với vi khuẩn E.coli nói riêng và vi khuẩn gây hại nói chung. Dưới đây là 4 khuyến cáo của bộ y tế trong công tác phòng chống tiêu chảy cấp tại cộng đồng

1. Vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường:

- Rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

- Mỗi gia đình có một nhà tiêu hợp vệ sinh, cấm đi tiêu bừa bãi. Đối với gia đình có bệnh nhân tiêu chảy cấp cần rắc vôi bột hoặc Cloramin B sau mỗi lần đi tiêu.

- Phân và chất thải của người bệnh phải đổ vào nhà tiêu, cho vôi bột, Cloramin B... vào sau mỗi lần đi để sát khuẩn.

- Tránh tập trung ăn uống đông người như ma chay, cưới xin, cúng giỗ.

- Hạn chế người ra vào vùng đang có dịch.

2. An toàn vệ sinh thực phẩm:

- Mọi người, mọi nhà đều thực hiện ăn chín, uống sôi.

- Không ăn rau sống, không uống nước chưa được đun sôi.

- Không ăn các thức ăn dễ bị nhiễm khuẩn, đặc biệt là mắm tôm sống, hải sản tươi sống, gỏi cá, tiết canh, nem chua.

3. Bảo vệ nguồn nước và dùng nước sạch:

- Nguồn nước ăn uống phải được bảo vệ sạch sẽ.

- Tất cả nước ăn uống đều phải được sát khuẩn bằng hóa chất Cloramin B.

- Cấm đổ chất thải, nước giặt, rửa và đồ dùng của người bệnh xuống ao, hồ, sông, giếng. Cấm vứt súc vật chết và rác xuống ao, hồ, sông, giếng.

4. Khi có người bị tiêu chảy cấp:

Khi gia đình có người bị tiêu chảy cấp phải nhanh chóng báo ngay cho cơ sở y tế nơi gần nhất để được điều trị kịp thời.

B/s Vũ Thị Phượng

Trung tâm TT-GDSK

 

THÔNG ĐIỆP NGÀY CHỐNG LAO THẾ GIỚI 24/3/2015

Ngày 24/3 kỷ niệm sự kiện vào năm 1882, khi Dr Robet Koch đã làm kinh ngạc trên toàn thế giới khi ông tìm ra nguyên nhân bệnh lao do trực khuẩn lao gây lên. Thời gian khi Dr Robet Koch công bố nghiên cứu tại Berlin, bệnh lao lúc đó đang hoành mạnh mẽ ở Châu Âu và Châu Mỹ, và là nguyên nhân chính gây lên tử vong ở người, cứ 7 người chết có 1 nguyên nhân chết do lao. Tìm ra nguyên nhân gây bệnh lao của Dr Robet Koch đã mở ra hướng mới trong chẩn đoán và điều trị bệnh lao.

Ngày Thế giới phòng chống lao nâng cao nhận thức về dịch bệnh lao toàn cầu (TB) và nỗ lực loại trừ bệnh lao. Một phần ba dân số thế giới hiện đang bị nhiễm bệnh lao. Tổ chức các đối tác phòng chống lao – mạng lưới các tổ chức và quốc gia trong cuộc chiến chống lại bệnh lao, tổ chức Ngày Thế giới phòng chống lao để nêu bật mức độ và cách thức ngăn ngừa và điều trị bệnh lao.

Hàng năm cứ vào dịp 24/3, Tổ chức Y tế thế giới và Hiệp hội chống  thế giới lại đưa ra một chủ đề giúp các Quốc gia, đặc biệt là các nước bệnh lao còn nặng nền xúc tiến việc lập kế hoạch chiến dich giáo dục và tán trợ công tác phòng chống lao. Chủ đề năm 2015 “Reach the 3 Million: Reach, Treat, Cure TB" ‘Hãy tìm đến 3 triệu người bị bỏ lỡ, điều trị khỏi bệnh lao cho họ”. 

Bệnh Lao có thể chữa khỏi được, nhưng những nỗ lực hiện nay để tìm, chẩn đoán và điều trị những người bị mắc bệnh lao là chưa đủ. Trong số 9 triệu người mắc bệnh lao mỗi năm, một phần ba trong số họ đã bị bỏ lỡ bởi hệ thống y tế. Rất nhiều người trong số 3 triệu này đang sống ở những nơi nghèo khổ nhất thế giới, những cộng đồng dễ bị tổn thương hoặc là những nhóm dân bên lề xã hội như người lao động nhập cư, người tị nạn, tù nhân, người dân tộc thiểu số và người nghiện ma túy.

Tổ chức Y tế Thế giới và Liên minh phòng chống Lao toàn cầu cùng hưởng ứng Ngày Thế giới chống Lao. Ngày Thế giới chống Lao là dịp để những người bị mắc bệnh và cộng đồng nơi họ sống, chính phủ, các tổ chức xã hội dân sự, các nhà cung cấp dịch vụ y tế, và các đối tác quốc tế kêu gọi những hành động thiết thực nhằm tìm đến 3 triệu người bị bỏ lỡ này. Mọi đối tác đều có thể giúp đỡ bằng cách tiến hành các cách thức tiếp cận sáng tạo phù hợp nhằm giúp mọi bệnh nhân Lao được tiếp cận với chẩn đoán, điều trị và chăm sóc Lao.

Hưởng ứng ngày Thế giới Chống lao năm 2015,  Chương trình chống lao Quốc gia Việt Nam đưa ra những thông điệp nhân tháng hành động , đó là:

1.      Việt Nam quyết tâm thực hiện thắng lợi chiến lược Quốc gia phòng chống lao”.

2.      Đã có thêm cơ hội cho 700 người mắc lao kháng thuốc.

3.      Điều trị lao không đơn giản chỉ là cứu sống một bệnh nhân mà còn phòng cho nhiều người-  Bệnh lao không phải của riêng ai.

4.      Bạn có biết bệnh lao làm chết 17 nghìn người Việt Nam năm 2013 không ?

5.      Bệnh lao có thể chữa khỏi, hãy chung tay cứu lấy sinh mạng con người.

6.      Bệnh lao có thể chữa khỏi, hãy đừng để ai chết vì bệnh lao.

7.      Mọi tổ chức và cá nhân đều có quyền tham gia cuộc chiến chống lại bệnh lao.

8.      Giúp một người chữa khỏi bệnh  lao là giảm nguy cơ mắc lao cho chính mình.

9.      Phát hiện được một người mắc lao là cứu sống một người và phòng cho 10 người

10.  Hãy chung tay phát hiện và điều trị lao miễn phí cho tất cả mọi người Việt Nam.

11.  Tăng cường lãnh đạo, cam kết cộng đồng, quyết tâm thanh toán bệnh lao.

12.  Hãy hành động ngay từ bây giờ vì một Việt Nam không còn bệnh lao.

13.  Chính quyền các cấp hãy hành động ngay vì chậm một ngày sẽ có thêm nhiều người chết vì bệnh lao.

14.  Hãy giúp tôi suy nghĩ và hành động để chiến thắng bệnh lao.

 

Thạc sỹ Vũ Đức Phan

Giám đốc Bệnh viện Lao và Phổi Quảng Ninh

(Nguồn: suckhoequangninh.org.vn)

Video

You must have the Adobe Flash Player installed to view this player.

Đăng Nhập

Đang có 551 khách và không thành viên đang online

Lượt truy cập

0877886

IP của bạn là: 54.234.75.144
Thời gian: 23-01-2019 21:06:49

Nice Social Bookmark

FacebookTwitterGoogle BookmarksRSS Feed